Feed Planet 81 - Aralık 2025

FEED PLANET • DECEMBER - ARALIK 2025 FEED PLANET • DECEMBER - ARALIK 2025 42 43 FAO’S LEADERSHIP AND THE NEED FOR NEW PARTNERSHIPS Since 2004, FAO and the World Organisation for Animal Health (WOAH) have co-led the Global Framework for the Progressive Control of Transboundary Animal Diseases (GF-TADs), coordinating efforts to reduce TAD threats to food security, livelihoods, and safe trade. ECTAD’s global network of over 400 professionals has also provided essential disease intelligence, rapid field response, surge support, and coordination with partners to help countries contain outbreaks at their source preventing local threats from becoming global emergencies. During the 44th Session of the FAO Conference earlier this year, Members called for a renewed initiative to safeguard this core work by mobilizing resources, strengthening partners- hips, and ensuring sustained long-term support to countries. In response, FAO has developed a new model to close existing gaps and incorporate Member guidance for stron- ger, more resilient animal health systems. A NEW MODEL FOR SUSTAINABILITY: THE GLOBAL PARTNERSHIP PROGRAMME ON TADs FAO’s proposed GPP-TAD introduces a sustainable app- roach built on shared responsibility, country leadership, and expanded engagement with regional bodies, the private sector, and financial institutions. The new funding model focuses on four key features: innovative partnerships; an integrated system for coordina- ted action; country-led mechanisms; and sustainable, long- FAO’NUN LİDERLİĞİ VE YENİ ORTAKLIKLARA DUYULAN İHTİYAÇ 2004’ten bu yana FAO ve Dünya Hayvan Sağlığı Örgütü (WOAH), Sınır Aşan Hayvan Hastalıklarının Aşamalı Kontrolü için Küresel Çerçeve (GF-TADs) kapsamında gıda güvenliği, geçim kaynakları ve güvenli ticareti tehdit eden TAD riskle- rini azaltmak için ortak bir şekilde gayret gösteriyor. ECTAD’ın 400’ü aşkın uzmandan oluşan küresel ağı, te- mel hastalık istihbaratı, hızlı saha müdahalesi, kapasite artırı- mı ve ortaklarla koordinasyon sağlayarak ülkelerin salgınları kaynağında kontrol altına almasına yardımcı oldu; yerel teh- ditlerin küresel acil durumlara dönüşmesini engelledi. Bu yılın başlarında gerçekleştirilen 44. FAO Konferansı’nda Üyeler, kaynakları harekete geçirmek, ortaklıkları güçlendirmek ve ülkelere uzun vadeli destek sağlamak üzere bu temel ça- lışmayı korumaya yönelik yeni bir girişim çağrısında bulundu. Buna karşılık FAO, mevcut boşlukları kapatmak ve Üye- lerin yönlendirmesini daha güçlü, daha dayanıklı hayvan sağlığı sistemlerine dâhil etmek için yeni bir model geliştirdi. SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK İÇİN YENİ BİR MODEL: TAD’LER İÇİN KÜRESEL ORTAKLIK PROGRAMI FAO’nun önerdiği GPP-TAD, ortak sorumluluğa, ülke li- derliğine ve bölgesel kuruluşlar, özel sektör ve finans ku- ruluşlarıyla daha geniş katılıma dayanan sürdürülebilir bir yaklaşım sunuyor. Yeni finansman modeli dört temel unsura odaklanıyor: ye- nilikçi ortaklıklar; koordineli eylem için entegre bir sistem; ülke odaklı mekanizmalar; ve sürdürülebilir, uzun vadeli etki. The global farmed animal sector, valued at USD 1.6–3.3 trillion, faces severe risk from TADs. Annual livestock losses range from USD 48–330 billion, with aquaculture experien- cing an additional USD 10 billion in yearly disease-related losses. In endemic regions alone, FMD outbreaks, as an example, lead to an estimated USD 21 billion per year in lost production and vaccination costs. TADs disrupt food production, food safety, trade, liveli- hoods, and farmer incomes erasing years of development gains in days. Outbreaks can devastate smallholders, dis- rupt trade, strain budgets, fuel antimicrobial resistance, and even spill over to humans. These risks are amplified by expanding trade, increased animal movements, and the im- pacts of the climate crisis. With global demand for livestock and aquaculture pro- ducts rising, and with livestock underpinning the liveliho- ods of 1.9 billion people, the stakes are higher than ever. Aquaculture now provides half of all seafood and fresh- water fish. These sec- tors are vital for nutriti- on, jobs, and economic opportunity, especially in low- and middle-in- come countries. “Now, we must pro- tect those achieve- ments, and scale them up, before the next crisis strikes,” the Director-Ge- neral said. Küresel hayvansal yetiştiricilik sektörü, 1,6–3,3 trilyon ABD doları arasında değer biçilen bir ekonomi olarak TAD’ler se- bebiyle ciddi risk altında. Yıllık hayvancılık kayıpları 48–330 milyar ABD doları arasında değişiyor. Su ürünleri yetiştirici- liğinde ise hastalık kaynaklı yıllık 10 milyar ABD doları kayıp yaşanıyor. Yalnızca endemik bölgelerde bile, örneğin şap hastalığı salgınları yılda tahmini 21 milyar ABD doları üretim kaybı ve aşılama maliyetine yol açıyor. TAD’ler gıda üretimini, gıda güvenliğini, ticareti, geçim kay- naklarını ve çiftçi gelirlerini bozarak yılların kalkınma kaza- nımlarını günler içinde silebiliyor. Salgınlar küçük üreticileri yıkıma uğratabiliyor, ticareti aksatabiliyor, bütçeleri zorluyor, antimikrobiyal direnci körükleyebiliyor ve hatta insanlara sıç- rayabiliyor. Bu riskler, genişleyen ticaret, artan hayvan hare- ketliliği ve iklim krizi etkileriyle daha da büyüyor. Küresel hayvansal üretim ve su ürünleri talebi artarken ve hayvancılık 1,9 milyar insanın geçimini sağlarken riskler hiç olmadığı kadar yüksek. Su ürünleri yetiştiriciliği artık tüm deniz ve tatlı su ürünle- rinin yarısını sağlıyor. Bu sektörler özellikle düşük ve orta gelirli ülkelerde beslenme, istihdam ve ekonomik fırsatlar için kritik önem taşıyor. Genel Direktör, “Şimdi, yeni bir kriz kapıya dayan- meden önce bu kazanım- ları korumak ve büyütmek zorundayız.” dedi. COVER STORY • KAPAK DOSYASI COVER STORY • KAPAK DOSYASI